Như đã hứa, LeoX hôm nay sẽ chia sẻ về chủ đề mà có lẽ sẽ rất nhiều người quan tâm.
Cái từ “Tự Do Tài Chính” mấy năm nay vẫn đang là từ khóa hot, rất được nhiều người ưa chuộng dùng đến. Bản thân LeoX khi bắt đầu ẩn danh để khởi đầu ý định viết lách vào cuối 2018 cũng đi theo xu hướng này với fanpage tên là LeoX-tự do tài chính. Những bạn nào biết LeoX hơn 3 năm chắc hẳn vẫn còn nhớ cái tên fanpage đó trước khi nó được đổi thành “Cộng đồng đầu tư bền vững leox.vn” như bây giờ.
Từ ngày khởi đầu với fanpage đó đến giờ cũng đã hơn 3 năm. Trong hơn 3 năm đó, có những sự phát triển về tư duy, nhận thức mà đến giờ khi nhớ lại cái tên LeoX-tự do tài chính, LeoX vẫn thấy buồn cười. Đó là một bước tiến không nhỏ, và là nền tảng cho những gì LeoX đang làm ngày hôm nay.
Kể lại, vừa là để nhìn lại mình, vừa là để chia sẻ với các bạn những gì LeoX chiêm nghiệm ra mấy năm qua. LeoX tin rằng những bài học của mình trong xấp xỉ 40 năm tuổi đời sẽ có giá trị cho những người đi sau, bởi lẽ hoàn cảnh, bối cảnh của LeoX là tuýp điển hình trong xã hội ngày nay – xuất thân từ một gia đình trung lưu công nhân viên chức bình thường, xây dựng cuộc sống không có tài sản gì lớn ngoài trí tuệ và giáo dục bố mẹ đã cho.
(Viết một mạch xong thấy dài quá nên phải chia thành 3 hồi như dưới đây các bạn ạ)
Hồi 1: Tự do muôn năm ?
Quay lại với chủ đề “Tự do tài chính” – tại sao từ khóa này lại trở thành một từ khóa hot như vậy?
Có lẽ vì ai cũng hướng đến nó như một cái đích đến. Ai cũng mong muốn tôi sẽ được tự do về tài chính để làm bất cứ điều gì tôi muốn, kiểu như …
Sẽ không phải lếch thếch đến công sở trong một ngày mưa gió kẹt xe, hồi hộp sợ muộn giờ. Còn vào một ngày nắng gió đẹp, không phải chôn chân trong văn phòng 8 tiếng đồng hồ như một con chim trong lồng ngắm bầu trời xanh trong ngoài kia đang vẫy gọi. Không lo chạy deadline sấp mặt. Không lo sếp đánh giá. Không bận tâm đến việc đồng nghiệp soi mói. Không stress. Không vướng bận.
Với tự do được tài chính, tôi sẽ là con người của tự do, muốn làm gì thì làm, muốn đi đâu thì đi.
Cái tương lai ấy với nhiều người hết sức hấp dẫn, đầy cảm hứng, và khiến cho con người ta tràn đầy động lực … nhưng có lẽ là cho đến khi đặt được chân đến …
Vậy, LeoX đã đặt chân đến được chưa khi bắt đầu viết trên blog LeoX-tự do tài chính? Uh, câu hỏi đó rất có lý. Có bao nhiêu tiền thì đủ để tự do tài chính? Câu hỏi này cũng rất hay và đã vài lần mọi người thảo luận sôi nổi trong group này.
Quan điểm của LeoX vẫn như lúc bấy giờ, bao nhiêu là đủ phụ thuộc vào việc bạn muốn duy trì cuộc sống như thế nào. Một cuộc sống ở điều kiện trung bình thì có lẽ chục tỷ cũng đủ. Có chục tỷ gửi tiết kiệm thì riêng tiền lãi tiết kiệm bạn cũng có khoảng 800 triệu 1 năm (thời điểm đó), chi tiêu tầm 500 tr và để lại 300 tr tái đầu tư tiếp để bù lạm phát.
Thời điểm đó, LeoX đã có được gấp vài lần con số đó, và do cái nghề chính mình đã tôi luyện mười mấy năm là đầu tư như đã viết trong “Nhật ký tự do tài chính” nên LeoX luôn kiếm được hơn lãi suất tiết kiệm khá nhiều. Một năm tiền lãi đầu tư, đã bằng cả vài năm thu nhập đi làm rồi.
Cá nhân LeoX khá anti trào lưu sống kham khổ để tự do tài chính mà có nhu cầu đáp ứng được hết mong muốn chính đáng của mình với một cuộc sống đủ chất lượng – nhưng không phải kiểu “sống cho người khác xem" kiểu như cứ phải sang chảnh, phải túi hãng này, giày brand nọ, hay cứ phải bày hết được ra bề ngoài để tỏ vẻ cho thiên hạ thấy là mình cũng có tiền đâu nhé.
LeoX cũng hiểu cái chuẩn về cuộc sống chất lượng của mình, dù chính đáng cũng sẽ leo thang, con người thường vậy. Nhưng về cơ bản thì ở năm đó là LeoX cảm thấy hiện trạng của mình đã thừa an toàn để “tự do tài chính” cho cái chuẩn chất lượng cuộc sống mà mình hướng tới. Thế nên cũng có thể nói là cảm thấy mình đã “tự do tài chính” rồi đây.
Hồi 2: Tung cánh
Từ bước đó đến bước nghỉ việc hẳn chẳng bao xa. Không phải vì cảm thấy đủ rồi nên không có nhu cầu đi làm kiếm tiền nữa mà vì nó không còn vui nữa.
Cảm giác đó cũng yahooo được một thời gian ngắn. Nhưng nói như thế nào nhỉ? Bạn có hiểu cảm giác của một con chim khi sổ lồng bay ra được ngoài nó như thế nào không?
Nếu bạn ngồi trong cái lồng tù túng vào một ngày nắng gió đẹp, bạn sẽ nghĩ ôi ước gì được sải cánh trên bầu trời kia, sẽ thật tự do biết bao, thật sung sướng biết bao. Bạn có thể nghĩ ra bao viễn cảnh tươi đẹp chờ đón phía trước.
Nhưng bạn biết cảm giác thực sự của con chim khi vọt bay được ra khỏi lồng như thế nào không?
Nó sẽ tung cánh, bay vọt lên trời cao, hòa vào với những đám mây, rồi bất nó chợt nhận ra mình đang ở đâu và choáng ngợp trước sự rộng lớn của bầu trời. Bay về đâu? Hướng nào? Đi đâu tiếp bây giờ? Không gian quá rộng lớn so với cái lồng làm cảm giác tận hưởng tự do của nó bị thay bằng sự sợ hãi và bất an.
Nhưng rồi con chim sẽ quen dần với không gian rộng lớn ấy, nó sẽ chọn được một hướng bay vì giờ nó không được người ta mang thức ăn đến tận lồng nữa rồi, nó phải đi kiếm ăn.
Dần dần nó thích nghi được với cái không gian mới đã khiến nó choáng ngợp ban đầu và vui vẻ hạnh phúc với mục đích mới là kiếm ăn bên cạnh niềm vui khám phá không gian và cuộc sống mới.
Nhưng nó còn có mục đích kiếm ăn, chứ mục đích của mình thì là gì ? Mình bay đi đâu? Bay hướng nào và để làm gì ? Ý nghĩa về sự tồn tại của mình trên đời? Giá trị của mình nằm ở đâu? Tự do đấy, nhưng rồi sao?
Đó là những câu hỏi tưởng chừng như thừa khi bạn chưa cần phải nghĩ đến, nhưng đó chính xác là những cái bạn sẽ nghĩ đến khi bạn ở sau cái thời điểm vọt ra khỏi lồng ấy.
Đợt đó, rảnh rang không biết làm gì nên ôm cuốn tiểu thuyết có tên là Suối Nguồn ngồi đọc ngấu nghiến. Cuốn tiểu thuyết dày này đã giúp LeoX tìm được câu trả lời. Cho ai không biết đến cuốn tiểu thuyết này, đó là một trong những cuốn tiểu thuyết kinh điển đáng đọc nhất của thế kỷ 20, của tác giả Ayn Rand, dày dễ phải bằng tất cả đống sách CFA của LeoX gộp lại, nhưng thực sự là một tác phẩm rất đáng đọc.
Trong cuốn tiểu thuyết đó có một câu của nhân vật Ellsworth M Toohey đầy tính triết lý khiến LeoX tỉnh ngộ, rằng: “sự tự do này sẽ mở ra một sự mất tự do khác, không ngừng" .
Đúng vậy, ta cứ đi tìm kiếm tự do, nhưng thực chất sự tự do đó không miễn phí, sự tự do về thân xác (khỏi cái lồng), lại mở ra một sự mất tự do khác (về tinh thần). Thân xác bạn tự do, nhưng tinh thần bạn lại phải đối mặt với những ngã rẽ mới. Không gian rộng lớn đến choáng ngợp của sự tự do. Bay về đâu? Để làm gì? Giá trị của tôi? Và cả những mối bất an thường thấy ở những người “rỗi việc” “nhàn cư vi bất thiện”. Dẫu nó chỉ là ở trong đầu do mình tưởng tượng ra, nhưng nó sẽ cứ quay trở lại mỗi khi mất phương hướng.
Càng trải đời mới càng nghiệm ra, con người cứ đi tìm những thứ như tự do, như niềm vui, ưa thích cảm xúc tốt, ruồng rẫy muốn chạy khỏi cảm xúc xấu. Nhưng bản chất nỗi buồn là cái nền của niềm vui, là mặt trái của mặt phải, không có nỗi buồn ta cũng không cảm nhận được niềm vui nữa.
Trong sự trói buộc của công việc mà bạn thấy giống cái lồng kia, có sự tự do về tinh thần mà đến khi ra khỏi lồng bạn mới nhận thấy ồ hóa ra nó như thế. Khi bạn nhận thấy cũng là lúc sự tự do này mở đến cho bạn sự mất tự do khác. Tự do không thuần khiết như sự tự do mà bạn cứ hằng tưởng.
LeoX có một cô bạn cũng theo đuổi tự do tài chính. Mỗi ngày đi làm là một sự chán ghét não nề. Cô ấy là con người của sự tự do, khó chịu với mọi sự bó buộc dập khuôn, ưa thích sáng tạo đổi mới, mong mỏi được như cánh chim kia được tung bay dưới nắng, dưới gió.
Một ngày kia, cô ấy cũng đến đỉnh điểm của sự chịu đựng và quyết định dứt áo để đến với sự tự do mình hằng mong muốn, dù công việc thu nhập lúc đó cũng cao và ổn định. Cô ấy bảo: tao không thể cứ sống như thế này đến hết đời được nữa. Tao cần được làm những điều tao muốn. Tao cần phải sống cuộc sống tao muốn. Giờ có đủ tiền tích lũy rồi, tao cũng chả chi tiêu nhiều nên thế là đủ. Sự tự do đáng giá hơn. Tao đã đi hết nửa đời rồi, tao không muốn đến cuối đời rồi mới hối hận.
Tôi cảnh báo về những điều như đã kể trên, về một sự tự do thuần khiết là không tồn tại, nó sẽ mở ra những sự mất tự do khác, nhưng cô ấy không tin. Cô ấy bảo, kệ, tao cứ phải đến được đó đã rồi hãy hay. Và rồi enjoy cuộc sống đó chả được mấy bữa, cô ấy cũng giống như tôi hồi đầu, bắt đầu hoang mang, bất an, nghĩ nhiều, nghĩ thừa. Rồi những cái áp lực ở đâu cứ như sự sợi dây vô hình, quàng lấy tinh thần của cái thân thể mới có được sự tự do đó và níu nó xuống.
Chồng cô ấy sốt ruột khi thấy vợ cứ quanh quẩn ở nhà, bố mẹ chồng bảo thế giờ định ở nhà chồng nuôi ah, bố mẹ đẻ kêu tiếc thế đang tốt thế mà bỏ hả con, người ta nhìn vào nghĩ sao. Rồi lại tự hỏi giờ mình tự do rồi thì bay đi đâu, mình còn giá trị gì không? Cô ấy cũng bị say và ngợp bởi cái không gian tự do rộng lớn ấy. Và chắc hẳn LeoX cũng sẽ còn ở trong cái trạng thái đấy khá lâu nếu không tìm được mục đích cho mình.
Hồi 3: Tìm hướng đi
Những điều LeoX kể ra ở đây không phải để nói với bạn rằng, thôi tự do mà làm gì, đừng có mơ tưởng đến tự do tài chính nó không sướng như bạn tưởng tượng đâu. Nhất định không phải ý đó.
Như cô bạn LeoX nói trên, dẫu biết bạn sẽ có giai đoạn hạ cánh về sự tự do bạn vẫn tưởng, thì LeoX vẫn ủng hộ sự lựa chọn của bạn. Bởi lẽ, con chim dẫu bị choáng ngợp bởi bầu trời rộng lớn, chắc nó cũng sẽ không chọn ở lại cái lồng đâu. Và rồi nó cũng quen dần được với không gian mới thôi. Cái chính là nó phải tìm được một mục đích cho mình để biết nên bay đi đâu.
Con chim đi kiếm ăn, vậy tôi không phải lo kiếm ăn, tôi làm gì? Đó là câu hỏi LeoX vẫn tự hỏi mình từ khi viết trên page LeoX-tự do tài chính.
Nói về viết, người ta viết kiếm tiền, viết content để marketing, viết để trở thành KOL, viết sách để bán. Còn tôi, tôi viết để tìm bạn, để giãi bày, để đánh dấu những chặng phát triển về nhận thức của mình. 3.5 năm viết miệt mài, thì với lượng follow hiện tại có lẽ chả phải thành công gì so với các bạn trẻ. Nhưng LeoX thích viết. Từ bé đã thích viết, đủ các loại sổ sách nhật ký ghi chép.
Vấn đề không phải cứ thích thôi là đủ, mà cần phải tìm được một sự giao thoa giữa cái mình thích và cái mình có thể tạo ra giá trị. Tôi có giá trị gì có ích cho xã hội? LeoX đã tự hỏi mình như thế.
Suốt bao nhiêu năm học hành và 15 năm làm nghề đầu tư, cái kỹ năng mà LeoX tự bồi đắp cho mình mạnh nhất có lẽ là đầu tư. LeoX có kiến thức, có kinh nghiệm, có bài học đúc rút, có tư duy về con đường đúng đắn, có thể nhìn đa chiều vì mình cũng thử nghiệm nhiều và vấp ngã nhiều rồi. Và rõ ràng, nhiều người cần cái đó. Thế nên đó là cái nền tảng để mình có thể tạo ra giá trị. Bên cạnh đó mình vẫn có thể viết những chia sẻ chủ đề về cuộc sống như mình vẫn thích.
Và thế là LeoX thấy mình loay hoay trên con đường tìm cách biến cái giá trị của mình thành thứ có ích cho người khác mà khởi nguồn đơn giản là từ việc bắt đầu xây dựng những thứ có ích cho mình, cho chính mình là người dùng. Mình dùng tốt, mình sẽ hướng dẫn người khác dùng. Tạo ra được giá trị cho họ, thì rồi giá trị cũng sẽ quay về mình. Quy luật vận hành của vũ trụ này là thế. Những thứ chỉ chết dí ở một nơi sẽ không có sinh khí để tồn tại, nó cần được lưu thông, hòa vào dòng chảy, phục vụ loài người. Tiền cần được lưu thông nó mới tạo được ra tiền khác. Kiến thức cần được chia sẻ, kiến thức đó nhờ được tương tác mà sẽ được nhân nên gấp bội. Sản phẩm tạo ra giá trị thật cho người dùng, người dùng sẽ vì thế mà tạo lại giá trị cho người đã tạo ra nó. Cách vận hành của xã hội là vậy.
Thế là LeoX bắt tay vào làm những thứ mình vẫn hay dùng để tìm cơ hội đầu tư. LeoX tìm cơ hội với cổ phiếu như thế nào, thì giờ thay vì làm trên excel cho mỗi mình mình dùng lại xây nó thành công cụ lọc cổ phiếu và chia sẻ cách mình khai thác nó. Rồi LeoX sử dụng cách visualize dữ liệu trên PBI cho mình dùng như thế nào, sắp tới đây sẽ tìm cách biến nó thành tiện ích rồi chia sẻ với mọi người góc nhìn LeoX phân tích ra từ đó. LeoX tìm BĐS để đầu tư như thế nào, cũng sẽ biến nó thành công cụ để người khác có thể dựa vào đó mà tìm theo nhu cầu của họ. Cái gì mình cũng cần thì mình làm, mà mình dùng thấy hữu ích thì mình xây nó lên thành sản phẩm phục vụ cả người khác nữa.
Tất nhiên việc đó đòi hỏi vốn đầu tư và phải có chi phí. Nên lúc đầu cũng hơi lo lo chút chút vì đang viết chia sẻ thuần túy chuyển sang thành có mùi thương mại. Nhưng xã hội này không tiến lên được vì những thứ miễn phí. Chỉ khi bạn tạo ra lợi ích hài hòa win win thì nó mới có thể bền vững và mới đủ tốt được.
Bởi thế, khi bắt đầu launching sản phẩm đầu tay, thường người ta thì bảo cái tôi làm tốt lắm, bạn dùng đi sẽ kiếm được tiền đấy. Thì LeoX lại bảo cái này là dành cho người có nhiều thời gian và kiến thức nền, nếu bạn bận và không chăm chỉ thì đừng đăng ký. Thay vì giục bạn đăng ký đi thì bảo bạn nên dùng thử đi đã, và sẵn lòng hoàn trả lại tiền nếu bạn thử xong mua mà không thấy hữu ích gì.
Thực ra thì hiện tại vẫn đang lỗ chổng vó vì đầu tư xây dựng nền tảng thì lớn mà số người follow lại ít. Nhưng được cái nhờ vẫn kiếm được tiền từ đầu tư nên LeoX vẫn ung dung mà nuôi nó. Căn bản công cụ vẫn ở mức khó dùng chứ chưa phải dành cho số đông, chứ tìm được ra cách để phục vụ được đa số chắc sẽ thành công thôi.
Mà chưa thành công thì cũng thành nhân, vì công việc này cho LeoX 1 mục đích 1 niềm vui mới để say sưa mỗi ngày. Để mỗi khi tỉnh dậy không tự hỏi, hôm nay mình làm gì, rồi mòn người đi trong những suy nghĩ thừa. Trái lại, tỉnh dậy khoan khoái, chả nghĩ lung tung gì vì có 1 list việc đang đợi. Và thế là lại được lao vào công việc đầy khí thế, giống như con ong, con kiến, mỗi ngày dậy đều biết mình cần làm gì và tha dần thì rồi cũng đầy tổ.
Hồi 4: Mục đích sống
Đó là lý do , là thời điểm mà blog LeoX-tự do tài chính chuyển đổi thành Cộng đồng đầu tư bền vững leox.vn – và website leox.vn phiên bản mới – vừa là ngôi nhà Cộng đồng thay thế cộng đồng trên FB, vừa là nền tảng để xây dựng những sản phẩm mà team sẽ không ngừng để phát triển nó lên, đơn giản hóa nó đi với mục đích tạo ra sản phẩm hữu ích cho mọi người.
Không phải LeoX trở nên anti cái khái niệm về tự do tài chính. Cốt yếu của bài viết này chỉ để cho mọi người thấy, không có sự tự do tuyệt đối. Mọi lựa chọn đều có giá của nó, ngay cả khi bạn được phép chọn việc không làm gì thì cũng có giá của nó cả. Cái giá của sự tự do, là một sự mất tự do khác, không ngừng. Đừng tìm kiếm sự tuyệt đối, vui tuyệt đối, tốt tuyệt đối, tự do tuyệt đối, vì nó không tồn tại. Sự mất tự do cho bạn yêu tự do, nỗi buồn tạo ra màu sắc của niềm vui.
Thông điệp thứ hai là hãy yêu lao động, đừng tìm đến tự do tài chính như một cái đích để không phải lao động nữa. Lao động cho bạn được tạo ra giá trị, cho bạn nguồn vui và động lực để sống mỗi ngày. Nó giải thoát bạn khỏi một cơn trầm cảm về ý nghĩa của sự tồn tại của bản thân, về giá trị bản thân.
Đến khi hiểu ra được những điều này, LeoX biết mình sẽ còn gắn với nghiệp đầu tư đến năm 80 tuổi, ah đến hơi thở cuối cùng luôn. Cụ Warren Buffet hơn 90 tuổi còn đang lao động cơ mà.
Một người có được tự do tài chính sẽ vẫn chọn lao động, vậy tại sao bạn không yêu lao động luôn từ bây giờ?
Cái lồng đó là do bạn tự tạo ra mà thôi. Nếu công ty của bạn đáng chán thì chuyển đi. Nếu công việc của bạn không tạo cho bạn động lực thì tìm việc khác. Nhưng hãy liên tục tìm cách tạo ra giá trị, vì bạn vui khi tạo ra giá trị, vì giá trị bạn tạo cho người khác sẽ quay trở lại bạn vào một ngày nào đó. LeoX tin là vậy.
Một mục đích sống rõ ràng, một thứ mình chọn để tận hiến với nó là gốc rễ của niềm hạnh phúc chân thật mà LeoX đã viết trong bài Hạnh phúc chân thật này.
LeoX mong bạn hãy share thông điệp hãy yêu lao động này tới mọi người để nó len lỏi vào cơn đại hồng thủy tự do tài chính đang được hết người này tới người khác truyền tai nhau như một cái mốt. Hãy yêu lao động ngay từ bây giờ, vì một người tự do tài chính họ cũng vẫn chọn lao động thôi.
Bài viết dài ngoằng và được viết 1 mạch khi nhâm nhi cốc café sáng cuối tuần và nghe nhạc. Nó tuôn ra một mạch vì người viết đã có sẵn nó hết ở trong đầu và được khơi nguồn cảm hứng từ chính các bạn. Cám ơn mọi người thật nhiều . <3
